वांछित मन्त्र चुनें
देवता: इन्द्र: ऋषि: नृमेधः छन्द: उष्णिक् स्वर: ऋषभः

अ॒भि हि स॑त्य सोमपा उ॒भे ब॒भूथ॒ रोद॑सी । इन्द्रासि॑ सुन्व॒तो वृ॒धः पति॑र्दि॒वः ॥

अंग्रेज़ी लिप्यंतरण

abhi hi satya somapā ubhe babhūtha rodasī | indrāsi sunvato vṛdhaḥ patir divaḥ ||

मन्त्र उच्चारण
पद पाठ

अ॒भि । हि । स॒त्य॒ । सो॒म॒ऽपाः॒ । उ॒भे इति॑ । ब॒भूथ॑ । रोद॑सी॒ इति॑ । इन्द्र॑ । असि॑ । सु॒न्व॒तः । वृ॒धः । पतिः॑ । दि॒वः ॥ ८.९८.५

ऋग्वेद » मण्डल:8» सूक्त:98» मन्त्र:5 | अष्टक:6» अध्याय:7» वर्ग:1» मन्त्र:5 | मण्डल:8» अनुवाक:10» मन्त्र:5


0 बार पढ़ा गया

हरिशरण सिद्धान्तालंकार

'ब्रह्माण्ड के शासक' प्रभु

पदार्थान्वयभाषाः - [१] हे (सत्य) = सत्यस्वरूप (सोमपाः) = सोम का रक्षण करनेवाले प्रभो! आप (हि) = निश्चय से (उभे रोदसी) = दोनों द्यावापृथिवी को (अभि बभूथ) = अभिभूत करते हो । सम्पूर्ण ब्रह्माण्ड आपके वश में है। [२] हे (इन्द्र) = परमैश्वर्यवन् प्रभो ! आप (सुन्वतः) = यज्ञशील पुरुष के व सोम का सम्पादन करनेवाले पुरुष के (वृधः) = बढ़ानेवाले (असि) = हैं। (दिवः) = द्युलोक के व प्रकाश के (पतिः) = स्वामी व रक्षक हैं। जो भी सोम का अपने जीवन में सम्पादन करता है, उसे आप स्वर्ग व प्रकाश प्राप्त कराते हैं।
भावार्थभाषाः - भावार्थ- प्रभु सारे ब्रह्माण्ड के शासक हैं। सोम का सम्पादन करनेवाले के रक्षक हैं। प्रकाश व सुख को प्राप्त करानेवाले हैं।
0 बार पढ़ा गया

डॉ. तुलसी राम

पदार्थान्वयभाषाः - Lord eternal and ever true, lover, protector and promoter of the beauty and joy of existence, you are higher and greater than both heaven and earth. Indra, omnipotent lord and master of the light of heaven, you are the inspirer and giver of advancement to the pursuer of the knowledge, beauty and power of the soma reality of life.