वांछित मन्त्र चुनें
112 बार पढ़ा गया

है॑म॒नावे॑नं॒मासौ॑ ध्रु॒वाया॑ दि॒शो गो॑पायतो॒ भूमि॑श्चा॒ग्निश्चानु॑ तिष्ठतो॒ य ए॒वं वेद॑॥

मन्त्र उच्चारण
पद पाठ

हैमनौ । एनम् । मासौ । ध्रुवाया: । दिश: । गोपायत: । भूमि: । च । अग्नि: । च । अनु । तिष्ठत: । य: । एवम् । वेद ॥४.१५॥

अथर्ववेद » काण्ड:15» सूक्त:4» पर्यायः:0» मन्त्र:15


पण्डित क्षेमकरणदास त्रिवेदी

परमेश्वर के रक्षा गुण का उपदेश।

पदार्थान्वयभाषाः - (हैमनौ) शीतवाले (मासौ) दो महीने (ध्रुवायाः दिशः) नीची दिशा से (एनम्) उस [विद्वान्] की (गोपायतः) रक्षा करते हैं, (च) और [दोनों] (भूमिः) भूमि (च) और (अग्निः) अग्नि [उसके लिये] (अनु तिष्ठतः) विहित कर्म करते हैं, (यः) जो [विद्वान्] (एवम्)व्यापक [व्रात्य परमात्मा] को (वेद) जानता है ॥१५॥
भावार्थभाषाः - मन्त्र १-३ के समान है॥१३-१५॥
टिप्पणी: १४, १५−(हैमनौ)सर्वत्राण् च तलोपश्च। पा० ४।३।२२। हेमन्त-अण्, तलोपः। शीतसम्बन्धिनौ।आग्रहायणपौषौ (भूमिम्) पृथिवीम् (अग्निम्) भौतिकाग्निम्। अन्यद् गतम् ॥